Najbliższe Imprezy

Archiwum

Ks. Stefan Joniak

Ks. Stefan Joniak

 Patriarcha Orawy. Trafnie i zasłużenie nazwał go tak właśnie podczas Mszy żałobnej ks. biskup Jan Szkodoń. Ksiądz Joniak był gorliwym kapłanem, pełnym dobroci i miłosiernej miłości, był wielkim patriotą, miłośnikiem przyrody i folkloru. Urodził się w Jabłonce 25 grudnia 1910 roku, tu także skończył szkołę podstawową. W gimnazjum neoklasycznym im. Seweryna Goszczyńskiego w Nowym Targu zdał maturę (1931). Po rocznej służbie w wojsku został alumnem Częstochowskiego Seminarium Duchownego na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.
Święcenia kapłańskie otrzymał z rąk pierwszego biskupa częstochowskiego ks. Teodora Kubiny (1937). Odtąd całe swoje życie związał z diecezją częstochowską. W latach 1937 – 1939 był wikarym w Lgocie Wielkiej koło Radomska, a w latach 1939 – 1951 wikarym w Zawierciu, po wojnie nadto był katechetą w szkołach średnich, w latach 1951 – 1955 był wikarym w parafii św. Zygmunta w Częstochowie i katechetą parafialnym. Na pierwszej samodzielnej placówce duszpasterskiej w Gomunicach koło Radomska do roku 1957 był administratorem, a od stycznia 1958 roku aż do zasłużonej emerytury (1977) proboszczem w Niegowonicach.
    
W roku 1969 został wyróżniony przez biskupa częstochowskiego tytułem kanonika zwyczajnego, a w roku 1971 wyróżniony przez Stolicę Apostolską tytułem prałata – kapelana honorowego Jego Świątobliwości.
    
Przez całe życie interesował się losem Orawy. Przyjeżdżał na wypoczynek, wędrował po niej, docierał do najdalszych przysiółków. Był osobą bardzo kontaktową, do której ludzie lgnęli, dzielili się problemami, szukali prawdy, porady.
    
W Niegowonicach zbiegały się wszystkie sprawy orawskie, tu z odległości sterował niewidzialnymi nićmi. Plebania zamieniała się w miejsce spotkań orawskich, tu podejmowano ważkie decyzje. W czasach, gdy nie mógł występować pod własnych nazwiskiem, pisał petycje, memoriały, artykuły, listy, polemiki do władz politycznych, administracyjnych państwa i redakcji czasopism. To właśnie z jego anonimowych ekspertyz korzystały władze oświatowe w sprawie szkolnictwa polskiego na Orawie.
    
Ksiądz Joniak opracował w latach czterdziestych własną hipotezę wód geotermalnych Podhala, Orawy i Spisza, nad którą pracował do końca swoich lat. Pośmiertnie ta praca ukazała się drukiem – Wody gorące, mineralne i lecznicze na Podhalu (Szczawnica 1992) wydana przez Ośrodek Kultury Turystyki Górskiej w Pieninach. Popularyzował Orawę jako doskonałe letnisko na wypoczynek, opublikował w tej kwestii sporo krótkich artykułów i listów. Współpracował z Ośrodkiem Kultury Turystyki Górskiej PTTK na Babiej Górze i z Kręgiem Przyjaciół Orawy i przedstawiał ją na różnego rodzaju spotkaniach, seminariach, sesjach, wszędzie w sposób taktowny dla swoich oponentów mówił prawdę o problemach Orawy, tak jak sumienie kapłana go do tego zobowiązywało.
     
Pierwszym nauczycielem kultury polskiej i języka polskiego była jego babka z Głodówki. Z domu wyniósł obraz Polski i przynależności do tego narodu, zarazem także szacunek dla narodu słowackiego dążącego do zbudowania zrębów swojej państwowości. Nigdy jednak nie pogodził się z metodami niegodnymi chrześcijanina, dążącymi do konfrontacji zamiast współpracy, nie uznawał nacjonalizmów po obu stronach granicy. To jego ksiądz Ferdynand Machay wyznaczył nieformalnie po wojnie na opiekuna duchowego Orawy po swojej śmierci  i z tego zobowiązania doskonale się wywiązał.
    
Na naszych oczach w latach osiemdziesiątych wyznaczył miejsce pielgrzymkowe Orawy przy słynnej Piecie i pierwszy z Kręgiem Przyjaciół Orawy z Gliwic zaczął praktykować kult Matki Boskiej Bolesnej na Danielkach.  Miejsce to po jego śmierci zamieniło się na sanktuarium maryjne Orawiaków.
     
Zmarł 30 września 1990 w Zawierciu, pochowany został na stromym wiejskim cmentarzu w Jabłonce z widokiem na Babią Górę, którą tak rozsławiał. Odprowadził go cała Orawa w smutku i skupieniu, dziękując za to, co dla niej zrobił

Fragmenty tekstu: Ryszarda M.Remiszewskiego

Copyright © Orawskie Centrum Kultury 2014 | Wszystkie Prawa Zastrzeżone.